หิ้งพระในบ้าน ข้อห้ามทั้งหมดมาจากข้อเดียว

คำแนะนำเรื่องทิศค่อนข้างตรงกันเกือบทุกสำนัก คือให้หันหน้าไปทางทิศเหนือ ทิศตะวันออก หรือทิศตะวันออกเฉียงเหนือ เหตุผลที่ให้กันคือทิศตะวันออกเป็นทิศที่แสงมาก่อน ส่วนทิศเหนือถือเป็นทิศที่สงบ ทิศที่บอกให้เลี่ยงคือฝั่งใต้กับฝั่งตะวันตก

ส่วนรายการที่ยาวกว่านั้นคือข้อห้ามเรื่องตำแหน่ง ห้ามติดผนังที่อีกด้านเป็นห้องน้ำ ห้ามติดผนังที่อีกด้านเป็นหัวเตียง ห้ามอยู่ใต้บันได ห้ามอยู่เหนือประตูที่คนเดินลอด และห้ามอยู่ในห้องเก็บของ ฟังทีละข้อเหมือนมีเยอะจนจำไม่ไหว

แต่ถ้าเรียงทั้งหมดต่อกันจะเห็นว่าเป็นข้อเดียว คือห้ามให้มีอะไรผ่านหลังหรือเหนือหิ้ง ห้องน้ำคือน้ำเสียที่ไหลอยู่หลังผนัง บันไดคือเท้าคนที่เหยียบผ่านข้างบน ประตูคือหัวคนที่ลอดผ่านข้างล่าง และหัวเตียงคือคนที่นอนหันหลังให้ ข้อห้ามทั้งชุดจึงไม่ได้ว่าด้วยโชค แต่ว่าด้วยการไม่เอาของที่เคารพไปวางในทางผ่าน

อีกข้อที่คนถามบ่อยคือลำดับการวางเมื่อมีทั้งพระและเทพ หลักที่ใช้กันคือพระพุทธรูปอยู่สูงสุดและอยู่กลาง ถัดลงมาเป็นพระเถระ แล้วจึงเป็นเทพและรูปที่ระลึกถึงคนในบ้านที่ล่วงลับ ที่แยกชั้นกันไม่ใช่เรื่องใครสำคัญกว่าใครในแง่ความรู้สึก แต่เป็นการจัดตามคติที่ถือกันมา

ข้อที่มักถูกมองข้ามคือของที่วางบนหิ้งต้องเปลี่ยนได้จริง น้ำต้องเปลี่ยน ดอกไม้ต้องทิ้งเมื่อเหี่ยว และธูปที่ไหม้แล้วต้องเก็บ หิ้งที่ตั้งสูงเกินเอื้อมหรืออยู่ในมุมที่ต้องขยับของทุกครั้งกว่าจะถึง สุดท้ายจะกลายเป็นหิ้งที่ไม่มีใครแตะ ซึ่งผิดวัตถุประสงค์ยิ่งกว่าตั้งผิดทิศ

ใครเป็นใครในเรื่องนี้

• พระพุทธเจ้า

  เจ้าชายสิทธัตถะแห่งศากยวงศ์ ผู้ออกบวชแล้วตรัสรู้ใต้ต้นโพธิ์

  อ่านทุกเรื่องที่มีพระพุทธเจ้า (48 เรื่อง) →

คำที่โผล่ในเรื่องนี้

หิ้งพระ

ที่ประดิษฐานพระในบ้าน อาจเป็นชั้นติดผนังหรือตู้ตั้งพื้น

ทิศตะวันออก

ทิศที่นิยมให้หิ้งหันหน้าไป ด้วยเหตุผลว่าเป็นทิศที่แสงมาก่อน

ทางผ่าน

จุดที่คนหรือน้ำเคลื่อนผ่านเป็นประจำ ซึ่งเป็นแกนของข้อห้ามเกือบทั้งหมด

ลำดับชั้น

การจัดพระพุทธรูปไว้สูงสุด ถัดลงมาเป็นพระเถระ เทพ และรูปผู้ล่วงลับ